PHẦN 1
Cơ thể chúng ta là một tiểu vũ trụ thu nhỏ
Trong y học, học thuyết ngũ hành được ứng dụng để quan sát quy nạp và nêu lên sự tương quan trong hoạt động sinh lý các tạng phủ, để chẩn đoán bệnh tật, để tìm tính năng và tác dụng thuốc, để tiến hành công tác bào chế thuốc men.
Mình diễn giải dễ hiểu nôm na như sau:
Âm làm nở to, phình, dương làm tóp vào. Vì vậy mà: Người nào không mập không gầy thì âm dương quân bình, béo thì âm dư, gầy thì dư dương.
Theo ngũ hành trong cơ thể con người thì:
– Tim (tâm) thuộc hỏa, nuôi huyết mạch, tinh nuôi là đắng
– Tỳ thuộc thổ, nuôi thịt cơ, tinh là ngọt
– Phế ( phổi) thuộc kim nuôi da lông, tinh là cay
– Thận thuộc thủy nuôi xương, răng, râu tóc, tinh là mặn
– Gan thuộc mộc nuôi gân, móng, sun, tinh là chua
Trong mỗi phần tinh kia lại cũng có phần âm dương riêng, lấy ví dụ như sau:
Chúng ta có đọc thông tin trên mạng là: Cafe tốt cho tim mạch, giải nghĩa điều này như sau: Vì cafe đắng, nhưng cái đắng của café là cái đắng dương nên nó chỉ tốt cho người huyết áp thấp, bình hòa, còn người huyết áp cao thì không nên uống nhiều café. Bên cạnh đó mướp đắng có vị đắng âm vì thế không nên lạm dụng đặc biệt với người huyết áp thấp, nếu càng dùng càng gây hại nhưng lại tốt cho người huyết áp cao
Vậy nếu da nhão, không có thịt do cái gì? Là do liên quan tỳ, ăn ít, không ăn
Da xấu- hơi thở kém là liên quan phế
Tóc rụng, răng xỉn liên hệ ngay là thận hư
Đau gân, móng tay yếu liên hệ ngay là gan hư
Qua những quan hệ như trên, nếu muốn bổ cả tim, can , tỳ, phế, thận chúng ta phải ăn đủ những thức ăn có đầy đủ các vị là mặn, ngọt, chua, cay, đắng. Rất hay là món ăn Việt Nam rất ngon và đa dạng đơn cử như chính nước chấm hay các món ăn như nộm, sườn xào chua ngọt, dưa chua…. Không phải đơn giản mà tự nhiên ông cha ta ( ngày xưa) khác với phương Tây hầu như không có việc dư cholesterol, những câu ca dao, tục ngữ truyền miệng từ xưa đã thể hiện được sự khéo léo trong việc phối hợp đồ ăn theo quan hệ này:
“Con gà cục tác lá chanh
Con lợn ủn ỉn mua hành cho tôi
Con chó khóc đứng khóc ngồi
Bà ơi đi chợ mua tôi đồng riềng”
………………….
Bữa ăn tốt nhất là bữa ăn đầy đủ các vị, đắng, cay, mặn, ngọt, chua. Thiếu bất kì cái gì đều không tốt, nên mọi người hãy chú ý trong cách phối hợp ăn uống cho khỏe mạnh nhé. Nắm được âm dương ngũ hành có thể trị bệnh và chế thuốc vô cùng tốt!
PHẦN 2
Tim (hỏa), khí của tim là hỏa, thần là vui, màu đỏ, vị trí trên khuôn mặt là đầu mũi, đầu lưỡi
Tỳ (thổ), khí của tỳ là thấp ( ráo, thấp nhiệt, nóng hầm, âm ỉ), về thần là lo, maù vàng, vị trí trên khuôn mặt là môi
Phế ( Kim), khí của phế là táo ( ráo), thần là buồn, màu trắng, vị trí trên khuôn mặt là mũi, má
Thận ( thủy), khí của thận là hàn, thần là sợ, màu đen, vị trí trên khuôn mặt là tai
Can (mộc), khí của can là phong, thần là giận, màu xanh, vị trí trên khuôn mặt là mắt
Đặc biệt! Theo THẦN HỌC ta có:
– Tim tàngTHẦN
– Tỳ tàng Ý
– Phế tàng PHÁCH
– Can tàng HỒN
– Thận tàng TRÍ
Từ những điều trên ta có thể rút ra những bài học rất thú vị:
– Can là nguồn dẫn bệnh, nếu phong dẫn sang hàn=> mắc chứng phong hàn, nếu dẫn sang nhiệt=>mắc phong nhiệt, dẫn sang thấp=>mắc phong thấp ( không có phong táo)
– Từ thần của ngũ hành ta sẽ thấy sự ảnh hưởng cảm xúc với bệnh trạng, ví dụ như: Người nào buồn khóc mãi sẽ dễ mắc bệnh phổi. Chính ông cha ta đã đúc kết qua hàng ngàn năm bằng chính những câu ca dao, tục ngữ, truyền miệng như: “ lo ăn mất ngon” ( ăn không ngon do tỳ, lo ăn không ngon sẽ hại tỳ), “ buồn thở dài” ( hại phổi, do phổi mất khí), “sợ vãi đái” ( liên quan đến thận hay như khi lo sợ hồi hộp dễ buồn đi tiểu), “giận thì bầm gam, tím ruột” hay “vui quá hóa dại”
– “Thận hư thì tai điếc”, thận khi hư tai sẽ giảm chức năng gây ù, kém khả năng nghe. Có thể bạn chưa biết: Tai điếc chưa chắc do thận, nhưng thận hư chắc chắn chức năng tai suy giảm, tai có vấn đề.
– “Đôi mắt là cửa sổ của tâm hồn”- hồn thuốc can, mắt thể hiện cho can
Qua vài điều mình nêu, các bạn có thể hiểu thêm về ngũ hành âm dương trong cơ thể, tầm quan trọng của nó được Đông y hết sức chú trọng và được ông cha ta lưu giữ hàng ngàn năm.
Bài biết chấp bút nên copy hay trích dẫn xin vui long ghi nguồn, trân thành cảm ơn!
